Steeds meer gemeenten hebben een actief toiletbeleid, dat is goed nieuws. Maar er zijn ook nog maar liefst 189 gemeenten die hard aan de bak moeten op dit vlak. Zij negeren een toiletbeleid of denken dat het probleem zich vanzelf wel oplost.

Stress, schaamte en eenzaamheid vanwege een tekort aan toiletten

Het toilettekort is dus nog te groot, ondanks een toename ten opzichte van 2018 van ruim 1.500 toiletten in de app HogeNood (de grootste database van toiletten in Nederland met nu bijna 6.000 toiletten), stelt de Toiletalliantie. “Hierdoor kunnen ruim 2 miljoen buik- en blaaspatiënten, maar ook vrouwen, gehandicapten, ouders met jonge kinderen, dagjesmensen en toeristen niet onbezorgd op pad. Bovendien worden vier op de tien patiënten weleens geweigerd bij een toilet in winkels, horeca, supermarkten en overheidsgebouwen. Dit met gevolg dat mensen de deur niet meer uit durven uit angst niet op tijd een toilet te vinden. Stress, schaamte en eenzaamheid vanwege een tekort aan toiletten kan met een goed toiletbeleid gewoon voorkomen worden. Dat moet veranderen!”

LEES OOK: Slechts één op de twaalf gemeenten maakt geld vrij voor openbare toiletten

Wie zijn de grote stijgers in de ranglijst?

• Alphen aan den Rijn (van positie 41 naar 10)
• Dordrecht (van positie 43 naar 11)
• Arnhem (van positie 33 naar 8)

Deze gemeenten hebben de grootste stappen gemaakt op de ranglijst. Alphen en Dordrecht kregen beide tweeënhalf keer zoveel toiletten in één jaar tijd. In de eerste twee gemeenten kwam de impuls hiervoor van de gemeenteraad, in Arnhem van het Platform Binnenstad.
Leidschendam-Voorburg steeg relatief het hardste met bijna een verdriedubbeling in aantal toiletten: van 8 naar 22 toiletten in de database. Die gemeente werd vorig jaar bij EenVandaag geconfronteerd met de laatste plek op de ranglijst en beloofde aan het tekort te werken. Daar hebben zij zich dus goed aan gehouden, aldus de alliantie.

Tekst gaat verder onder infographic

Hoe doen de grote steden het?

Amsterdam heeft 74 toiletten aan de database toegevoegd. Dat is de grootste toename in aantallen toiletten van alle grote gemeenten. Toch is de gemeente slechts één plekje gestegen: van 16 naar 15. Dit komt omdat andere gemeenten in aantallen toiletten per inwoner harder gestegen zijn.

• Rotterdam (van 20 naar 16)
• Den Haag (van 29 naar 39)
• Utrecht (van 23 naar 24)

De steden hebben voor de komende jaren geld vrijgemaakt voor meer openbare toiletten in hun stad. In Amsterdam en Utrecht hebben bovendien dit voorjaar de gemeenteraden ingegrepen en opdracht gegeven om de toilettekorten sneller aan te pakken.

Wie zijn de achterblijvers?

De drie gemeenten die onderaan bungelen zijn:

• Oss
• Roosendaal
• Nissewaard

Roosendaal en Nissewaard hebben er bovendien het afgelopen jaar geen enkel opengesteld toilet bij gekregen. Ook de nummer één van vorig jaar Súdwest-Fryslân kreeg er geen enkel toilet bij en daalde daardoor naar de vijfde plek.

De Toiletnorm: iedere 500 meter een toilet

Uit eerder onderzoek van Ecorys, in opdracht van de MLDS, bleek dat een gebrek aan openbare toiletten één op de vier buik- en blaaspatiënten er regelmatig van weerhoudt om de deur uit te gaan. Eén op de drie blijft soms thuis, waarmee de meerderheid zich belemmerd voelt. “Die angst blijkt niet ongegrond, want ruim tachtig procent zoekt wel eens tevergeefs naar een openbaar toilet. Meer dan de helft van de patiënten heeft bij aandrang binnen 5 minuten een toilet nodig. Slechts één op de zes patiënten vindt daadwerkelijk een toilet binnen die tijd. Daarom zou er in stadscentra en in verblijfsgebieden als parken om de 500 meter een toegankelijk toilet moeten zijn. Omdat we nog niet kunnen meten of een gemeente aan de Toiletnorm voldoet, hebben we in de ranglijst gekeken naar hoeveel inwoners één toilet moet delen: hoe minder inwoners per toilet, hoe hoger een gemeente in de ranglijst staat.”

LEES OOK: Nationaal Toiletonderzoek 2018: Kans om schoon toilet aan te treffen 41 procent

Bron: Toiletalliantie