Toen begin dit jaar werd besloten de bestaande cao voor de schoonmaakbranche met een half jaar te verlengen, tekende zich al af dat hernieuwing van die (uit 2018 stammende) overeenkomst wat de loonkosten en de daarop gebaseerde tarieven betreft, het nodige teweeg zou brengen. Dat is inderdaad gebeurd, want een gemiddelde prijsstijging van 6 procent met betrekking tot de schoonmaakdienstverlening is het resultaat.
Geen record
Ondanks die onverwacht zeer sterk gestegen inflatie, betekent een prijsverhoging van circa 6 procent geen record in de schoonmaakbranche.
Tekst gaat hieronder verder
Alles wordt duurder, horen we veelvuldig. En terecht, want de inflatie is de afgelopen dertig tot veertig jaar nog nooit zo hoog geweest als nu. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) toonde onlangs in de consumentenprijsindex (CPI) een reuzesprong van 3,4 procent in oktober naar vervolgens 5,2 procent in november.
Cao-schoonmaak
Die cijfers werden bekendgemaakt tijdens de cao-onderhandelingen voor de schoonmaakbranche en zullen zeker hebben bijgedragen aan de uitkomst. Dat wil niet zeggen dat de uitkomst van de cao-schoonmaak een vergelijkbare sprong heeft gemaakt. In het verleden kwamen in deze branche ook wel loonstijgingen van 4 procent voor, in 2001 en in 2002. Maar naast loonstijgingen is ook sprake van overige cao-gerelateerde zaken, ook wel het ‘kwalitatieve deel’ genoemd.
Voorbeelden daarvan zijn het zogenaamde ouderenpact en het doen instromen van jeugdigen. Allemaal afspraken die goed zijn voor de doelgroep (en de ondernemers), maar wel degelijk moeten worden bekostigd.
Medewerkers digitaal vaardig maken
Alle bedrijven hebben te maken met vergrijzing. De gemiddelde leeftijd onder de werknemers stijgt en de schoonmaakbranche vormt hierop zeker geen uitzondering. Daarnaast wordt er ook steeds meer verwacht van de medewerkers en volgen ontwikkelingen elkaar steeds sneller op.
Mochten de schoonmakers in het verleden de computers zelfs niet aanraken, tegenwoordig moeten ze deze zelfs gebruiken tijdens hun werk. Van digitale logboeken tot tablets op werkwagens en vloeronderhoudsmachines; digitalisering is ook in de schoonmaak niet meer weg te denken. Het is hierom dat er vanuit het cao-budget geld wordt vrijgemaakt om vooral de oudere medewerker digitaal vaardig te maken.
De nieuwe cao-schoonmaak komt de oudere werknemers tegemoet
Blijven doorwerken
Schoonmaken is topsport, wordt wel eens gezegd. Die vergelijking gaat misschien niet volledig op, maar hard werken is het zeker. En als de medewerker ouder wordt, is het heel denkbaar dat lichamelijke ongemakken in de weg gaan zitten, waardoor hij of zij wel ander of lichter werk zou willen doen. Ook daaraan is gedacht tijdens de recente cao-onderhandelingen.
Medewerkers hebben nu recht op scholing in de vorm van omscholing, waardoor ze hun kansen vergroten om ook op een andere manier te blijven doorwerken. Mooie initiatieven waarmee de nieuwe cao-schoonmaak de oudere schoonmaakmedewerkers tegemoet komt.
Loonsverhoging jongeren
De vraag is wie dan het werk gaat doen als ouderen terugschakelen of afhaken. Daarin kan worden voorzien door het aantrekken van meer jeugdigen en ook dat aspect heeft aandacht gekregen tijdens de onderhandelingen voor de nieuwe cao-schoonmaak.
Schoonmaken is niet het eerste beroep waar schoolverlaters aan denken. Daarom is het logisch dat er tijdens de gesprekken werk gemaakt is van het versneld verhogen van de jeugdtarieven. Om te beginnen is de vakvolwassen leeftijd verlaagd naar twintig jaar. Bovendien is vastgelegd dat de jeugdlonen aanmerkelijk stijgen om zo beter te kunnen concurreren met branches als de horeca, bezorgdiensten, winkels en supermarkten.
Het minimumschoonmaakloon van een 17-jarige stijgt met meer dan 77 procent.
Vergeleken met de oude cao maken vooral de allerjongsten medewerkers in de schoonmaak een forse stap: van € 5,15 per uur in 2021 voor een 17-jarige (en jonger) naar € 9,15 in 2022. Dat betekent voor hem of haar een loonsverhoging van meer dan 77 procent. Daar kunnen weinig andere branches tegenop en zo hopen de schoonmaakbedrijven de strijd om de jongere medewerkers te winnen.
Afspraken cao-schoonmaak kosten 4 tot 4,5 procent meer
Per saldo kosten alle in de nieuwe cao gemaakte afspraken 4 tot 4,5 procent meer dan hetgeen was vastgelegd in de cao die eind 2021 afliep. De nieuwe cao heeft overigens een looptijd van twee en een half jaar, dus tot medio 2024.
Aanvullende kosten (niet cao-gebonden)
Maar los van de stijgende loonkosten, voortvloeiend uit deze nieuwe schoonmaak-cao, zijn er voor de werkgevers in de schoonmaak nog aanvullende uitgaven waardoor de prijzen sterk stijgen. Te denken valt aan uitgaven voor huisvesting, energie, wagenpark en brandstofkosten, digitalisering, verbruiksmateriaal (reinigingsmiddelen, papier voor sanitair gebruik) en schoonmaakmachines.
Recruitment drie tot vijf keer duurder
Volgens het CBS daalde de werkloosheid in november tot 2,7 procent van de beroepsbevolking. Die maand zochten iets meer dan 250.000 personen werk. Dat aantal daalde vanaf de zomer met 17.000 personen per maand. Nog nooit sinds de metingen begonnen, vanaf 2003, was de werkloosheid zo laag. Dat is macro-economisch gezien positief, maar zorgelijk voor een branche die niet bovenaan de lijst staat bij werkzoekenden.
Anders gezegd: de inspanningen om continuïteit te borgen zijn in sommige regio’s bepaald uitdagend. Recruitment kost nu drie tot vijf keer méér dan gemiddeld over de afgelopen drie jaar. Het verzuim door de corona-epidemie van de afgelopen (bijna) twee jaar is relatief hoog, wat daardoor nogal wat vraagt van de flexibiliteit van de schoonmaakbedrijven.
Conclusie: schoonmaak wordt 5,5 tot 6,5 procent duurder
Samengevat: de afspraken in de nieuwe cao-schoonmaak komen voor de werkgevers neer op een kostenstijging van 4 tot 4,5 procent. De niet-cao-gebonden kosten verschillen per organisatie, maar bedragen zo’n 1,5 tot 2 procent extra.
Uit navraag bij verschillende bedrijven blijkt dat die twee componenten tezamen resulteren in een prijsverhoging voor schoonmaakdiensten per januari 2022 van 5,5 tot 6,5 procent.
