De wettelijke compensatieregeling voor de transitievergoeding bij ontslag na langdurige arbeidsongeschiktheid staat ter discussie. Het voorstel is om de compensatie vanaf 1 januari 2027 niet meer beschikbaar te stellen. Werkgeversorganisaties en ondernemers zijn tegen het plan.
Vlak voor het zomerreces gaf minister Hans Vijlbrief van Sociale Zaken en Werkgelegenheid tijdens een debat in de Tweede Kamer aan zich opnieuw over het voorstel te zullen beraden. De Tweede Kamer besloot daarop het wetsvoorstel voorlopig niet te behandelen.
Slapende dienstverbanden
Ondanks de onzekerheid adviseert Van Ketel, arbeidsrechtadvocaat bij Höcker Advocaten, werkgevers om vooruit te kijken. „Het is belangrijk dat je de slapende dienstverbanden in kaart brengt.” Er is sprake van een slapend dienstverband als de loondoorbetalingsverplichting na 2 jaar ziekte stopt, maar de arbeidsovereenkomst niet eindigt. Het gevolg is dat je een werknemer formeel in dienst hebt, maar dat diegene niet meer op het werk verschijnt.
"Als werkgever ben je verplicht om slapende dienstverbanden te beëindigen – dat volgt uit de Xella-uitspraak", zegt de arbeidsrechtadvocaat. De Xella-rechtszaak geldt als norm als het gaat over het beëindigen van slapende dienstverbanden en de bijbehorende transitievergoeding. "Juist omdat je van het UWV compensatie krijgt voor die transitievergoeding, vindt de Hoge Raad dat je als goed werkgever de arbeidsovereenkomst in dergelijke situaties moet beëindigen."
Zolang de compensatieregeling van de overheid bestaat, is het de moeite waard om daar een beroep op te doen”
"Zolang de compensatieregeling van de overheid bestaat, is het de moeite waard om daar een beroep op te doen", adviseert Van Ketel. "Dat betekent dat je vooruit moet kijken, want een slapend dienstverband ontstaat snel. Veel werkgevers beginnen te anticiperen na die 104 weken ziekte, maar dat is te laat. Dan ben je zo een paar maanden verder en dan heb je een slapend dienstverband. Over die 'slapende' periode krijg je geen compensatie op de transitievergoeding van het UWV."
Risico bij herstel werknemer
Het slapend houden van een dienstverband kent volgens de arbeidsrechtadvocaat bovendien risico's. Als een werknemer bijvoorbeeld na drie jaar ziekte herstelt, moet de werkgever die werknemer volgens haar weer in zijn eigen functie laten werken.
De compensatieregeling trad op 1 april 2020 in werking om slapende dienstverbanden tegen te gaan. Nu de compensatie mogelijk wordt afgeschaft, ontstaat de vraag of het aantal slapende dienstverbanden weer zal toenemen.
Transitievergoeding mogelijk op de schop
De mogelijke afschaffing van de compensatie maakt deel uit van bredere plannen voor hervorming van de transitievergoeding. In het coalitieakkoord staat dat werkgevers die tijdig en voldoende investeren in bij- en omscholing of zich maximaal inzetten voor re-integratie, lagere of mogelijk geen verplichtingen zouden krijgen ten aanzien van een nieuwe transitievergoeding.
Hoe de hervorming er precies uit gaat zien, is nog niet duidelijk. Minister Vijlbrief wil na de augustusbesluitvorming met een voorstel komen dat op meer draagvlak kan rekenen. Daarna kan de Tweede Kamer het wetsvoorstel weer behandelen.
