Laat ik met dat eerste beginnen.
Waar ik blij van word, zijn de mensen. De honderden werkgevers en duizenden schoonmaakmedewerkers die Nederland schoon, veilig en gezond houden. Iedere dag weer. Werk dat letterlijk de basis vormt onder alles wat we doen: werken, leren, zorgen, sporten.
Maar misschien word ik nog wel het meest blij van de verhalen die al deze mensen meebrengen.
Van dat schoonmaakbedrijf waar in de kantine een ideeënbus staat. Niet voor klachten, maar voor inspiratie: hoe het makkelijker, beter en leuker kan. Ideeën die medewerkers zelf aandragen om iets goeds te doen voor een ander. Zoals het initiatief om de slaapkamer van een kind van een collega met een zware handicap op te knappen. Schoonmaken als middel om iemands leven een stukje mooier te maken.
Of het bedrijf dat oudere medewerkers – mensen die hun hele leven in de glasbewassing hebben gewerkt – omschoolt tot dronepiloot. Zodat zij kunnen blijven wassen, zonder de zware fysieke belasting, en zo duurzaam inzetbaar blijven. Innovatie en waardering voor jarenlange kennis en ervaring, hand in hand.
Dat zijn de verhalen die ik elke week hoor. Ze laten zien wat deze sector echt is: een sector van mensen met hart voor hun vak én voor elkaar.
En dat is ook nodig. Want de schoonmaakbranche is groot. Groter dan het aantal leden dat ik vertegenwoordig. Een onmisbare branche met een enorme maatschappelijke en economische waarde.
Maar de prijzen staan steeds vaker onder druk – met misstanden tot gevolg.
En daar word ik boos van.
Boos van berichten over schoonmakers die worden onderbetaald. Over constructies met schijnzelfstandigheid of zwart werk. Over bedrijven die tegen bodemprijzen werken en daarbij regels aan hun laars lappen. Onderzoeken laten zien dat dit soort praktijken soms voorkomen, bijvoorbeeld bij extreme prijsconcurrentie in bepaalde markten.
Laat ik daar duidelijk over zijn: dat is het kaf onder het koren.
Het wrange is dat juist dat kaf vaak het beeld van de hele sector bepaalt. Eén misstand haalt het nieuws; de vele bedrijven die het wél goed doen, halen dat meestal niet.
En dat doet pijn.
Want de werkelijkheid is dat het overgrote deel van de bedrijven in onze sector iedere dag probeert het beter te doen. Met fatsoenlijke arbeidsvoorwaarden, met opleiding, met aandacht voor medewerkers en met trots op het vak. In de georganiseerde sector wordt daar ook actief op gestuurd, bijvoorbeeld via cao-afspraken en onafhankelijke controles.
Daarom geloof ik dat onze opdracht helder is.
We moeten het kaf blijven bestrijden – hard en zichtbaar. Niet uit defensiviteit, maar uit trots op ons vak en uit zorg voor alle medewerkers. Want een sector die zo belangrijk is voor de samenleving, mag geen ruimte laten voor misstanden.
Tegelijkertijd is het aan ons om het koren veel vaker te laten zien.
De ideeënbus.
De dronepiloot.
De Schoonmaker van het Jaar.
De veertigjarige jubilaris (want zo leuk is werken in de schoonmaak!).
Dat zijn de verhalen die de sector werkelijk definiëren.
Misschien is dat wel mijn belangrijkste opdracht als voorzitter: niet alleen opkomen voor de sector wanneer het misgaat, maar vooral laten zien hoe vaak het wél goed gaat.
Want wie de schoonmaak echt leert kennen, ontdekt al snel: dit is geen sector van emmers en moppen.
Dit is een sector van mensen.
En daar word ik – elke dag opnieuw – blij van.
Tamara van Ark, voorzitter Schoonmakend Nederland
