Bron: SalarisNet, op basis van informatie van UWV en de geldende wet- en regelgeving.
Werkgever heeft een zorgplicht
Volgens het Arbeidsomstandighedenbesluit moet een werkgever zorgen voor een veilige en gezonde werkomgeving. Dat betekent dat ook bij extreme hitte passende maatregelen moeten worden genomen. Denk aan aangepaste werktijden, extra rustpauzes, voldoende drinkwater, schaduwvoorzieningen of het verplaatsen van zware werkzaamheden naar koelere momenten van de dag. In sommige cao's zijn hierover aanvullende afspraken gemaakt.
Wanneer is sprake van onwerkbaar weer?
De wet noemt geen vaste temperatuur waarbij werken niet meer is toegestaan. Wel kunnen cao's bepalen wanneer sprake is van onwerkbaar weer. Ook bestaan hulpmiddelen om de risico's van werken in de hitte te beoordelen, zoals de Werkklimaat-app van FNV en TNO.
Als een werkgever ondanks alle redelijke maatregelen geen veilige werksituatie kan bieden en de hitte een ernstig risico voor de gezondheid oplevert, kan het nodig zijn de werkzaamheden tijdelijk stil te leggen. In zo'n situatie kan een werknemer het werk onder omstandigheden onderbreken of weigeren als doorwerken onverantwoord is.
Regeling onwerkbaar weer
Wanneer werkzaamheden door extreme hitte moeten worden gestaakt, blijft de werkgever in principe verplicht het loon door te betalen. Onder voorwaarden kan de werkgever vervolgens gebruikmaken van de Regeling onwerkbaar weer. Via deze regeling kan voor de uren die werknemers door het weer niet kunnen werken een WW-uitkering worden aangevraagd.
Daarvoor moet de toepasselijke cao een bepaling bevatten over onwerkbaar weer. Bij hitte geldt een wachttijd van twee werkdagen. Tijdens deze wachtdagen betaalt de werkgever het loon zelf door. Daarna kan een aanvraag bij UWV worden ingediend.
Voorwaarden
Om gebruik te kunnen maken van de regeling moet aan verschillende voorwaarden worden voldaan. Zo moet de werkgever kunnen aantonen dat alles is gedaan om het werk toch veilig te laten doorgaan. Daarnaast moet de werknemer uitsluitend door de weersomstandigheden niet kunnen werken; andere oorzaken mogen geen rol spelen.
Verder geldt dat een werknemer per week minimaal vijf uur niet kan werken door het onwerkbare weer. Werknemers met een arbeidsovereenkomst van minder dan tien uur per week moeten minimaal de helft van hun contracturen niet kunnen werken.
Aanvraag via UWV
Werkgevers die een beroep willen doen op de regeling, moeten iedere dag dat sprake is van onwerkbaar weer vóór 10.00 uur een melding doen via het werkgeversportaal van UWV. Daarna kan een aanvraag voor een WW-uitkering worden ingediend. De werknemer controleert en ondertekent het aanvraagformulier voordat de werkgever het indient.
Ook gevolgen voor verlof
Extreme hitte kan ook gevolgen hebben voor de personeelsplanning. Zo kunnen scholen besluiten leerlingen eerder naar huis te sturen vanwege de warmte. In dat geval kan een werknemer recht hebben op calamiteitenverlof op grond van de Wet arbeid en zorg (Wazo). Tijdens dit verlof loopt de loondoorbetaling in beginsel door, tenzij de toepasselijke cao hiervan afwijkt.
Voor werkgevers in de schoonmaak is het daarom verstandig om vooraf beleid te maken voor werken tijdens extreme hitte. Zo kunnen gezondheidsrisico's worden beperkt en is duidelijk welke stappen moeten worden gezet als werkzaamheden tijdelijk niet veilig kunnen worden uitgevoerd.
