Heldere kaders broodnodig
Sinds de afschaffing van de Verklaring Arbeidsrelatie (VAR) in 2016 en het mislukken van de Wet DBA heeft Nederland een handhavingsmoratorium gekend dat bijna tien jaar duurde. Begin 2025 is dat moratorium opgeheven, wat heeft geleid tot onrust onder zelfstandigen en hun opdrachtgevers. Het doel van de Zelfstandigenwet is om die onrust weg te nemen door helderheid te scheppen over de aard van de arbeidsrelatie.
Schoonmakend Nederland liet weten in een reactie blij te zijn met de voorgestelde wet:
“Voor zzp’ers en de ondernemers die hen inhuren moet het gewoon duidelijk geregeld zijn. We hopen dat deze wet kan zorgen voor duidelijkheid en maken bij deze graag gebruik van de mogelijkheid om op de internetconsultatie te reageren. We werken immers graag mee aan goede wetgeving.”
Rechtszekerheid als fundament
Volgens de brancheorganisatie is rechtszekerheid cruciaal, juist na jaren van verwarring:
“Een helder wettelijk toetsingskader, met duidelijke criteria, zorgt ervoor dat beide partijen vooraf weten waar zij aan toe zijn en niet achteraf worden geconfronteerd met onverwachte naheffingen of boetes.”
De organisatie waardeert de samenwerking tussen verschillende partijen die aan de wet hebben bijgedragen, en benadrukt dat dit het vertrouwen versterkt om op een legale en zekere manier met zzp’ers samen te werken.
Sectoraal rechtsvermoeden? Alleen met sector zelf
Een belangrijk onderdeel van het wetsvoorstel is het zogenoemde “sectorale rechtsvermoeden”, waarbij in sectoren met een verhoogd risico op schijnzelfstandigheid sneller vermoed wordt dat iemand in loondienst werkt. Schoonmakend Nederland is niet tegen dit idee, maar vindt dat dit alleen in overleg met de sector mag worden ingezet.
“Wat ons betreft wordt het ook mogelijk voor branches om zelf aan te geven dat ze graag afspraken maken over de inhuur van zzp’ers.”
Ze benadrukken dat de schoonmaakbranche divers is: niet elke zzp’er is een uitvoerend schoonmaker. Er zijn ook zelfstandigen actief in ondersteunende rollen zoals administratie of planning. Maatwerk is dus essentieel.
Toetsingscommissie: bindende duidelijkheid vooraf
Schoonmakend Nederland is een warm voorstander van de voorgestelde onafhankelijke toetsingscommissie. Deze moet op verzoek bindend kunnen adviseren over de aard van een opdracht. “Zo’n toetsingsmogelijkheid draagt bij aan transparantie en voorkomt misverstanden of naheffingen achteraf.” “Uiteraard moet dit wel zo bindend zijn dat het ook standhoudt bij het handhaven van de regels door de Belastingdienst.”
Minder regeldruk, meer veiligheid
De brancheorganisatie pleit er verder voor dat de nieuwe wet niet leidt tot extra administratieve lasten:
“De Zelfstandigenwet moet juist zorgen voor meer eenvoud en voorspelbaarheid in de praktijk.”
Tot slot herhalen zij hun oproep om zzp’ers onder dezelfde Arbowetgeving te laten vallen als werknemers. Dit is volgens hen essentieel voor veilig en gezond werken, zeker in een sector waar zelfstandigen vaak alleen op pad zijn. “Ook binnen de zelfstandigenwet zouden daarvoor binnen de sectorale aanpak of de toetsingscommissie waarborgen gemaakt moeten worden zodat enerzijds gewerkt wordt aan preventie op arbeidsomstandigheden voor de zzp’er, en anderzijds veilig en gezond werken onderdeel wordt van het level playing field.”
De internetconsultatie van de Zelfstandigenwet loopt nog. Voorlopig lijkt er breed draagvlak te zijn voor meer duidelijkheid en minder onzekerheid rondom zzp-constructies. Of de wet ook echt die langverwachte helderheid gaat bieden, zal afhangen van de uiteindelijke invulling – en de bereidheid van beleidsmakers om goed naar sectoren als de schoonmaak te luisteren.
